Dementie en vrijwilligerswerk: ‘Kijk naar wat iemand nog wél kan’

LAREN - De Tafel van Betekenis bracht in museum Singer Laren mensen met dementie, mantelzorgers, zorgprofessionals, maatschappelijke organisaties, wethouders en een Tweede Kamerlid samen. De bijeenkomst vond plaats op 6 oktober, in het kader van Wereld Alzheimer Dag, en stond in het teken van de vraag hoe mensen met dementie actief en van betekenis kunnen blijven in de samenleving.

De bijeenkomst werd georganiseerd door Stichting DemenTalent. De organisatie koppelt mensen met dementie aan passend en zinvol vrijwilligerswerk, waarbij wordt gekeken naar hun interesses, talenten en mogelijkheden. Het doel is niet alleen om mensen actief te houden, maar ook om sociale contacten, zelfvertrouwen en maatschappelijke betrokkenheid te behouden.

‘Kijk naar wat iemand nog wél kan’

Een van de deelnemers was de 55-jarige Sandra. Zij kreeg acht maanden geleden de diagnose Alzheimer. Voor haar staat de diagnose niet gelijk aan het einde van haar maatschappelijke leven. “Ik heb dementie, maar ik bén het niet”, vertelde zij. “Ik wil blijven meedoen, maar wel op een manier die nu bij mij past. Zestig uur per week werken kan ik niet meer, maar er is nog zoveel wél mogelijk.”

Sandra doet inmiddels vrijwilligerswerk via DemenTalent. Haar ervaring staat volgens de organisatie niet op zichzelf. Ook een 79-jarige vrijwilliger vertelde tijdens de bijeenkomst dat hij actief wil blijven: “Ik ben dan misschien 79, maar ik wil nog heel veel.”

De persoonlijke verhalen maakten duidelijk dat mensen na een diagnose dementie nog steeds beschikken over kennis, ervaring, talenten en wensen. Tegelijkertijd ervaren zij dat de omgeving soms vooral kijkt naar wat niet meer kan. Sandra riep daarom op om anders naar mensen met dementie te kijken: “Stop met mensen in hokjes zetten. Kijk eerst naar wat iemand nog kan en wil bijdragen.”

Van zorgen voor naar samen mogelijk maken

Tijdens de Tafel van Betekenis ging het daarom niet alleen over de gevolgen van dementie, maar vooral over de mogelijkheden. Welke rol kunnen gemeenten, werkgevers, wijkteams, casemanagers, vrijwilligersorganisaties en inwoners spelen?

Volgens de deelnemers is er nog veel onbekendheid over dementie en over de mogelijkheden van mensen die ermee leven. Meer bewustwording en samenwerking zijn nodig om plekken te creëren waar mensen hun ervaring en talenten kunnen blijven inzetten.

Daarbij gaat het volgens DemenTalent om een bredere beweging: niet alleen zorgen vóór mensen met dementie, maar samen met hen kijken naar wat mogelijk is.

Gooise aanpak moet verder groeien

De bijeenkomst vormde ook een moment om vooruit te kijken naar de verdere ontwikkeling van een regionale aanpak in de Gooi en Vechtstreek. Daarbij is er nadrukkelijk aandacht voor passend vrijwilligerswerk voor mensen met dementie.

Het initiatief van Stichting DemenTalent wordt de komende drie jaar financieel ondersteund door het Mr. Roelsefonds. Daarmee wil de stichting verder bouwen aan mogelijkheden voor mensen met dementie om maatschappelijk actief te blijven.

Tijdens de bijeenkomst werd benadrukt dat meedoen met dementie niet alleen een vraagstuk voor de zorg is. Ook gemeenten, maatschappelijke organisaties, werkgevers en inwoners hebben een rol. “De vraag is niet meer óf mensen met dementie kunnen meedoen”, was een van de conclusies van de middag. “De vraag is hoe we dat structureel organiseren.”

Oproep aan organisaties en werkgevers

De deelnemers riepen organisaties en inwoners op om zelf te kijken welke mogelijkheden er zijn. Werkgevers kunnen bijvoorbeeld onderzoeken of er binnen hun organisatie passende activiteiten zijn voor mensen met dementie. Gemeenten en maatschappelijke organisaties kunnen kijken hoe inwoners met dementie beter naar passend aanbod kunnen worden begeleid.

Ook in de Tweede Kamer kwam het onderwerp naar aanleiding van de bijeenkomst aan de orde. Tweede Kamerlid Vicky Maeijer stelde vragen over het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) en de mogelijkheden voor gemeenten om vanuit dit akkoord onder meer de dementie-aanpak en de implementatie van DemenTalent te financieren. Volgens de organisatie is dit vervolgens door minister Sterk bevestigd.

De Tafel van Betekenis vond plaats in museum Singer Laren. Het museum was op Wereld Alzheimer Dag speciaal geopend voor mensen met dementie en hun naasten. De bijeenkomst sloot aan bij een activiteit die Alzheimer Nederland, afdeling Gooi en omstreken, organiseerde. Meer informatie over DemenTalent en de mogelijkheden voor vrijwilligerswerk is te vinden op de website van DemenTalent.